Chondroityna i jej wpływ na stawy zwierząt

Spis treści

1. Czym jest Chondroityna?
2. Zdrowe stawy u psów i kotów, a chondroityna
3. W czym chondroityna pomaga zwierzętom?
4. Choroba zwyrodnieniowa stawów
5. Dysplazja stawów biodrowych
6. Profilaktyczne podawanie chondroityny
7. Podsumowanie

Czym jest Chondroityna?

Chondroityna jest organicznym związkiem chemicznym, najczęściej występującym w postaci siarczanu lub chlorowodorku. W organizmach, nie tylko ludzi ale też psów i kotów, wchodzi w skład składników budujących chrząstkę stawową. Dodatkowo chondroityna stymuluje procesy metaboliczne w chrząstce, działa przeciwzapalnie przez co spowalnia proces niszczenia chrząstki, pomaga w jej regeneracji a tym samym zmniejsza bolesności stawów[1]. Dlatego też chondroityna razem z glukozaminą, kolagenem i kwasem hialuronowym należy do substancji chondroprotekcyjnych, czyli takich, które ochraniają chrząstkę stawową. U ludzi zaś określane są mianem wolno działających leków objawowych (symptomatic slow-acting drugs in osteoarthritis – SYSADOA), ze względu na czas potrzebny na rozwinięcie ich efektywnego działania.

Zdrowe stawy u psów i kotów, a chondroityna

Suplementacja chondroityny może przynieść szereg korzyści psom i kotom, szczególnie jeśli chodzi o zdrowie stawów. Zwiększa ona produkcję kwasu hialuronowego przez komórki błony maziowej, co poprawia lepkość i reguluje ilość płynu stawowego. Dodatkowo pobudza komórki do syntezy kolagenu i proteoglikanu, czyli podstawowych składników nowej chrząstki[2]. Dzięki tym procesom chondroityna wpływa na zmniejszenie tarcia między powierzchniami stawowymi oraz zwiększenie wytrzymałości i elastyczności chrząstki w stawach. Również poprzez ograniczenie aktywności enzymów proteolitycznych, chondroityna  hamuje degradację chrząstki stawowej[3], co pozwala na zmniejszenie bolesności w chorobie zwyrodnieniowej stawów u psów i kotów. Wspierając stawy swoich czworonogów warto stosować suplementy wieloskładnikowe, które oprócz chondroityny zawierają między innymi glukozaminę czy kwas hialuronowy. Takie połączenie pozytywnie wpływa na zdrowie stawów psów i kotów oraz jednocześnie poprawia komfort życia zwierząt.

Poznaj naszą pełną ofertę:

W czym chondroityna pomaga zwierzętom?

Ze względu na swoje różnorodne właściwości suplementacja chondroityny wpływa na:

• w chorobie zwyrodnieniowej stawów – zwiększenie ruchomości i elastyczności stawów, zapobieganie degeneracji chrząstki, łagodzenie bólu i obrzęku
• w ochronie oczu – zapobieganie wysuszeniu i podrażnieniu (często jest składnikiem kropli do oczu)[4]
• w zapaleniu pęcherza moczowego – łagodzenie bólu i naprawę nabłonka pęcherza moczowego[5]

Choroba zwyrodnieniowa stawów

Jedną z najczęstszych przyczyn bólu i niepełnosprawności  starszych psów i kotów jest choroba zwyrodnieniowa stawów. Związana jest ona z postępującym uszkodzeniem chrząstki stawowej, czemu towarzyszy stan zapalny. Prowadzi to do upośledzenia funkcji stawów. Ból i ograniczenie ruchomości często mają negatywny wpływ na jakość życia, poziom komfortu, codzienne funkcjonowanie, aktywność, zachowanie i ostatecznie na długość życia psów i kotów[6].

Chondroityna, jako substancja czynna o udokumentowanym działaniu chondroprofilaktycznym, pełni zasadniczą rolę w zapobieganiu chorobom stawów na każdym etapie ich rozwoju. W chorych stawach chondroityna działa przeciwzapalnie, opóźnia proces niszczenia chrząstki oraz łagodzi ból. W badaniach przeprowadzonych na 35 psach z chorobą zwyrodnieniową stawów biodrowych i łokciowych, w którym porównywano skuteczność chondroityny i glukozaminy do karprofenu (NLPZ), chondroityna wykazała statystycznie istotne zmniejszenie objawów bólowych u przebadanych psów[7]. Długotrwałe podawanie preparatów z chondroityną, powoduje potwierdzoną badaniami naprawę i przebudowę chrząstki uszkodzonej przez chorobę zwyrodnieniową stawów[8].

Dysplazja stawów biodrowych

Warto rozważyć suplementację chondroityny w pierwszych latach życia psa czy kota, choćby ze względu na często już występującą dysplazję stawów biodrowych. Dotyka ona najczęściej psy ras dużych i olbrzymich, szybko rosnących, takich jak owczarki niemieckie, nowofundlandy, labradory, golden retrievery i berneńskie psy pasterskie. W przypadku kotów bardziej narażone są rasy: maine coon, devon rex, kot syjamski, bengalski, perski, abisyński i himalajski. Kluczowe jest jej wczesne rozpoznanie na podstawie zdjęć rentgenowskich wykonanych w lecznicy weterynaryjnej. Szybsze badania pozwalają na więcej możliwości terapeutycznych oraz dają podstawę do wdrożenia chondroprofilaktyki takiej jak preparaty z chondroityną.

Profilaktyczne podawanie chondroityny

Suplementacja chondroityny może być stosowana u psów i kotów w każdym wieku. Zalecana jest ona przede wszystkim szczeniętom i kociętom w intensywnej fazie rozwoju, psom ras dużych i olbrzymich, które są szczególnie narażone na problemy stawowe oraz rasom predysponowanym do choroby zwyrodnieniowej. Dla tych grup zwierząt preparaty z chondroityną powinny być stosowane profilaktycznie w celu opóźnienia i złagodzenia objawów niszczenia chrząstki stawowej. Badania sugerują uzupełniającą dawkę chondroityny dla psa wynoszącą 15–30 mg/kg na dobę.  Warto pamiętać, że jest to substancja do stosowania przewlekłego, wykazująca swoje terapeutyczne działanie po 2-6 tygodniach podawania[9]. Badania nad bezpieczeństwem chondroityny, w których doustnie podawano ilości przekraczające zalecaną dzienną dawkę przez 30 dni, nie wykazały żadnych klinicznie istotnych zmian we wskaźnikach hematologicznych, biochemicznych oraz krzepnięciu u psów i kotów[10]. Jej suplementacja ma znacznie mniej efektów ubocznych niż podawanie niesterydowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), a regularne stosowanie chondroityny pozytywnie wpływa na pracę układu ruchu psów i zapobiega postępowaniu zmian degeneracyjnych w stawach.

Podsumowanie

Suplementy diety z chondroityną wykazują właściwości chondroprofilaktyczne, przeciwzapalne oraz łagodzące ból. Pozwalają one na zwiększenie komfortu i aktywności psów i kotów, poprawiają ich mobilność co ostatecznie pozytywnie wpływa na długość ich życia. Dlatego też preparaty z chondroityną powinny stanowić niezbędny element diety zwierząt nie tylko cierpiących z powodu choroby zwyrodnieniowej stawów, ale też tych, u których istnieje ryzyko wystąpienia takiej choroby.

Jeśli interesuje Cię ten temat, przeczytaj również Jak dbać o stawy zwierząt domowych?

Źródła:

• [1] Jerosch J.: Effects of glucosamine and chondroitin sulfate on cartilage metabolism in OA: outlook on other nutrient partners especially omega-3 fatty acids. „Int J Rheumatol”, 2011, 969012.
• [2] Jerosch J.: Effects of glucosamine and chondroitin sulfate on cartilage metabolism in OA: outlook on other nutrient partners especially omega-3 fatty acids. „Int J Rheumatol”, 2011, 969012.
• [3] Kirkham S.G., Samarasinghe R.K.: Review article: glucosamine. J Orthop Surg (Hong Kong), 2009, 17(1), 72-76.
• [4] Eric C. Ledbetter, Robert J. Munger, Rachel D. Ring, Janet M. Scarlett, Efficacy of two chondroitin sulfate ophthalmic solutions in the therapy of spontaneous chronic corneal epithelial defects and ulcerative keratitis associated with bullous keratopathy in dog, Veterinary Opthalmology, 2006.
• [5] Cervigni M. Interstitial cystitis/bladder pain syndrome and glycosaminoglycans replacement therapy. Transl Androl Urol 2015;4(6):638-642.
• [6] Smith G.K., Paster E.R., Powers M.Y., Lawler D.F., Biery D.N., Shofer F.S., McKelvie P.J., Kealy R.D.: Lifelong diet restriction and radiographic evidence of osteoarthritis of the hip joint in dogs. „J Am Vet Med Assoc”, 2006, 229, 690-693.
• [7] McCarthy G., O’Donovan J., Jones B., McAllister H., Seed M., Mooney C.: Randomised double-blind, positive-controlled trial to assess the efficacy of glucosamine/chondroitin sulfate for the treatment of dogs with osteoarthritis. „Vet J”, 2007, 174 (1), 54-61.
• [8] Johnson KA, Hulse DA, Hart RC, Kochevar D, Chu Q. Effects of an orally administered mixture of chondroitin sulfate, glucosamine hydrochloride and manganese ascorbate on synovial fluid chondroitin sulfate 3B3 and 7D4 epitope in a canine cruciate ligament transection model of osteoarthritis. Osteoarthritis Cartilage. 2001 Jan;9(1):14-21.
• [9] Bhathal A, Spryszak M, Louizos C, Frankel G. Glucosamine and chondroitin use in canines for osteoarthritis: A review. Open Vet J. 2017;7(1):36-49.
• [10] Michael S. Hand, Craig D. Thatcher, Rebecca L. Remillard, Phillip Roudebush, Bruce J. Novotny Small Animal Clinical Nutrition, 5th Edition; 2010, 679

Klaudia Kuczyńska

Lekarz weterynarii